REGENERACJA wałków anilox

Wałki oraz tuleje anilox do druku, lakierowania i klejenia

Wałek aniloksowy (lub tuleja aniloksowa) to jeden z najważniejszych i zarazem najdelikatniejszych komponentów w całym procesie fleksograficznym. Od jego stanu zależy jakość, gęstość koloru, transfer farby, a co za tym idzie powtarzalność i rentowność produkcji.

I. Dlaczego wałek aniloksowy wymaga nieustannej pielęgnacji i regeneracji?

Wałek aniloksowy (z ang. anilox roll) jest często nazywany sercem fleksografii, ponieważ to on odpowiada za precyzyjne dozowanie farby na formę drukową. Jego powierzchnia, pokryta milionami mikroskopijnych kałamarzyków (komórek), zużywa się w trakcie eksploatacji.

Główne wyzwania eksploatacyjne:

1. Utrata pojemności aniloxa (Clogging): W trakcie druku, na skutek zasychania farby, kałamarzyki ulegają zatykaniu, co skutkuje zmniejszeniem ich objętości (pojemności) i, co za tym idzie, obniżeniem transferowanej ilości farby. Brudne wałki aniloksowe mają drastycznie obniżoną wydajność transferu farby, gęstość koloru oraz ogólną jakość druku. Na dnie lub wokół progów gromadzą się osady, co jest widoczne pod mikroskopem.
2. Zużycie mechaniczne progów aniloxa: Ceramiczna powierzchnia aniloksu jest ekstremalnie twarda (osiąga twardość 1380 HV), ale mikroskopijne progi siatki rastrowej są bardzo delikatne. Szybkość zużycia progów zależy od docisku i jakości rakla, czystości układu farbowego oraz kultury obsługi. Zbyt duży docisk rakla może prowadzić do szybkiego i niekontrolowanego zużycia progów.
3. Rysy obwodowe aniloxa (Scoring Lines): Rysy obwodowe anilkoxów powstają, gdy twardy element (większy niż próg kałamarzyka) zakleszczy się między krawędzią noża raklowego a powierzchnią rastra. Jeśli druk nie zostanie natychmiast przerwany, może dojść do wyłamania lub obniżenia progów. Ten zakleszczony element napływa wraz z farbą. Może to być fragment zaschniętej farby, cząstka stała z otoczenia lub w przypadku, gdy element jest bardzo twardy, nawet wyłamane progi kałamarzyków, które następnie napływają z farbą z powrotem pod nóż raklowy, powodując eskalację uszkodzeń

Wałki rastrowe są elementami zużywającymi się i po pewnym czasie wymagają wymiany, ponieważ nie można jednoznacznie określić ich żywotności.

II. Etapy regeneracji aniloxa

Współczesne wałki aniloksowe, stosowane w fleksografii, pokryte są warstwą ceramiczną, która zastąpiła historyczne wałki chromowe. Zrozumienie ich budowy jest kluczowe dla zarządzania ich regeneracją.

Standardowa specyfikacja powłok:

• Powłoka antykorozyjna (Anticorrosive Coating): Nakładana jest warstwą o grubości ok 100 mikronów, zazwyczaj z materiału Nickel Chrome, przy użyciu technologii Natrysku Cieplnego (Thermal Spray). Ma ona chronić korpus wałka przed korozją.
• Powłoka ceramiczna (Ceramic Coating): Jest to warstwa tlenku chromu (99,9% Chrome Oxide). Ostateczna grubość powłoki wynosi zwykle 175-200 mikronów. Powłoka ta musi mieć bardzo niską porowatość, wymaganą obecnie na poziomie poniżej 2%, aby zapewnić stabilną i jednorodną powierzchnię dla grawerowania laserowego.
• Grawerowanie Laserowe: Proces grawerowania (wypalania) kałamarzyków w ceramice odbywa się przy użyciu nowoczesnych narzędzi laserowych, takich jak lasery światłowodowe. Technologia ta umożliwia reprodukcję każdej geometrii rastra z wyższą dokładnością.

Cały cykl produkcyjny, od obróbki korpusu, poprzez powlekanie, szlifowanie, aż po grawerowanie laserowe, składa się z wielu rygorystycznych kroków, które powinny być stale kontrolowane przez wykonawcę usługi. Precyzja jest kluczowa: na przykład, tolerancja owalności aniloxa do druku musi wynosić poniżej 10 mikronów.

III. Pielęgnacja aniloxów to najlepsza forma regeneracji

Codzienne starania o czystość są warunkiem prawidłowej pracy i długotrwałej efektywności wałków oraz tulei rastrowych. Nawet najdroższa regeneracja nie ma sensu, jeśli nie zadbamy o wałek w trakcie pracy.

1. Codzienne czyszczenie

Rutynowe czyszczenie zapobiega modyfikacji objętości wałka spowodowanej wysychaniem farby oraz zapewnia lepszy transfer farby.

• Narzędzia: Do ręcznego czyszczenia aniloksów i klisz stosuje się specjalistyczne szczotki i gąbki.
• Chemia: Najbardziej uniwersalne są środki alkaliczne, jednak w przypadku tulei rastrowych (sleeves) lub wałków z aluminiowym korpusem, muszą być stosowane neutralne, wysoko przetworzone środki chemiczne (np. oparte na estrach), aby uniknąć korozji i rozwarstwień. Należy unikać starych środków kwasowych i zmywaczy z lotnymi związkami organicznymi.

2. Czyszczenie okresowe aniloxów

W przypadku zatykania się, konieczne jest głębsze czyszczenie, często z wykorzystaniem specjalistycznych urządzeń:

• Ultradźwięki
  Myjki ultradźwiękowe do aniloxów wykorzystują zjawisko kawitacji w kąpieli chemicznej, dzięki czemu skutecznie usuwają zaschniętą farbę nawet z dna komórek. To szybka i wydajna metoda, ale przy zbyt długim czasie pracy lub nieodpowiednich parametrach może uszkodzić ceramikę i osłabić ścianki rastra.
• Myjki ciśnieniowe
  Czyszczenie odbywa się poprzez strumień wody pod wysokim ciśnieniem, zwykle z dodatkiem środka chemicznego. Skutecznie usuwa brud, jednak warto podkreślić, aby nie przekraczać ciśnienia podanego przez producenta. Nie stosowanie się do wytycznych może prowadzić do uszkodzeń progów i wykruszania ceramiki.
• Laser
  Czyszczenie laserowe polega na wypalaniu osadów z powierzchni i wnętrza komórek bez użycia chemii czy wody. Daje bardzo dokładny efekt, przywracając niemal pełną pojemność aniloxa- warto korzystać ze sprawdzonych firm w tym zakresie.

Niezależnie od wybranej metody, kluczowe jest mierzenie pojemności przed i po czyszczeniu, aby zweryfikować wyniki.

IV. Wałki i tuleje anilox do klejenia i lakierowania 

Wałki i tuleje anilox są wykorzystywane nie tylko do druku. Procesy powlekania, laminowania i nakładania kleju również wykorzystują podobne technologie, często z grawerowaniem mechanicznym lub laserowym.

Dla wałków klejowych producenci oferują również szeroki wachlarz rozwiązań. Wałki klejowe mogą być regenerowane i wyposażane w różne profile grawerowania, takie jak: Hexagonal, Truncated Pyramid, Double Cell, Brick, Triple Cell. Dostępne są również specjalne powłoki i grawerowania do powlekania i laminowania.

Prawidłowy dobór, regularna pielęgnacja i profesjonalna regeneracja wałków aniloksowych to elementy, które bezpośrednio przekładają się na jakość i wydajność w drukarni.

Wartością dodaną jest partner, który oferuje kompleksową kontrolę procesu (od wyboru surowców, poprzez cały proces produkcji i regeneracji, aż po kontrolę końcową i raporty po grawerowaniu). 

Wałek aniloksowy to nie tylko kawałek metalu i ceramiki – to precyzyjny instrument, który wymaga ostrożnego obchodzenia się z nim i wiedzy na temat jego użytkowania. Inwestycja w jego stan techniczny to inwestycja w jakość produktów końcowych.